Wie ben ik?

Mijn naam is Gerard Teunissen-Hillebrink en mijn passies zijn onderwijs, ontwikkelen en het begrijpen van waarom dingen zijn zoals ze zijn. Ik lees graag boeken die mij aan het denken zetten, met name over onderwijs, filosofie, natuurkunde, wetenschap en pedagogie. Als ik niet met onderwijs bezig ben, ga ik eropuit met mijn vrouw en dochter, kijk ik films & series, of maak ik tabletop miniaturen en terrein. Ook speel ik graag bord- en kaartspellen, duik ik ga ik de natuur in. Mijn favoriete boeken en films zijn onder andere The Lord Of The Rings-trilogie, mijn favoriete televisieserie is The Expanse en mijn favoriete videogame-serie is Mass Effect. De overlap in al deze interesses is een liefde voor het leven, de natuur en het onbekende.

Mijn verhaal

Al als jong kind hield ik van en was ik geïnteresseerd in de sterren, de natuur en filosofie. Deze interesses kwamen voor mij perfect samen in de studie Natuur- en Sterrenkunde die ik heb voltooid aan de Radboud Universiteit Nijmegen.

Vol verwondering deed ik onderzoek aan clusters van sterren, waar op internet minder informatie over te vinden was dan ik met eigen waarnemingen en eigen data-analyse kon ontfutselen. Dat gaf voor mij maar weer eens aan hoe groot het Universum is en hoeveel er nog te ontdekken valt. Tegelijkertijd besefte ik dat deze kennis slechts beschikbaar is voor een klein groepje mensen. Voor velen blijft de pracht van de natuurkunde en sterrenkunde verscholen. Maar dat kan anders!

Wat als er vanaf de middelbare school al inspirerend en kwalitatief hoogstaand natuurkundeonderwijs zou worden aangeboden? Vanaf de onderbouw, zodat iedereen hiermee in aanraking komt. Wat als het niet tot het vervolgonderwijs hoeft te duren om écht kennis te maken met dit mooie vakgebied en met leren leren?

Hoeveel mooier zouden de levens van jonge mensen zijn als school een plek zou zijn waar ze graag naartoe gaan? Waar ze daadwerkelijk dingen leren, die dan ook nog eens relevant voor ze zijn en waar ze een leven lang plezier uit kunnen halen en echt iets aan hebben? Met deze niet zo bescheiden ambities volgde ik de eerstegraads docentopleiding natuurkunde als specialisatie binnen de tweejarige master Physics & Astronomy.

Ruimtelijke verdeling van verschillende sterrenclusters in NGC 1023 en 1023A. Afbeelding uit mijn onderzoek.

De praktijk

Toen ik aan de slag ging als natuurkundedocent bleek de praktijk, zoals wel vaker, weerbarstig. Docent zijn kostte veel tijd, ondanks methodes van grote uitgeverijen die volstaan met inhoud. Deze waren niet zo kant-en-klaar als geadverteerd. In de praktijk was ik als beginnend docent nog vaak het wiel opnieuw aan het uitvinden. Hopelijk wel iets beter en zeker een stuk leuker dan de standaardmethodes, die ik toch wel schrikbarend minimalistisch vond met weinig ambitieuze doelen die zij zichzelf leken te stellen. Maar om eerlijk te zijn even clueless als die methodes, uit onwetendheid volledig negerend wat de wetenschap al decennia(!!!) zegt over effectief leren en lesgeven. Het heeft tot mijn 5e jaar als docent geduurd voordat ik erachter kwam dat de wetenschap hier eigenlijk heel duidelijk over is. En dat dit vrijwel niet geïmplementeerd is in alle natuurkundemethodes die ik ben tegengekomen (en ik heb ze allemaal vergeleken). Tijd dus om het roer om te gooien…

Ik ging op zoek naar wat wetenschap zegt over leren en lesgeven en zo las ik Wijze Lessen: 12 bouwstenen voor effectieve didactiek1, Teach Like A Champion2, Formatief handelen: van instrument naar ontwerp3, Volgens Barton4, Fear is the Mind Killer: Why Learning to Learn deserves lesson time5, ReguLEER!: Een pedagogisch-didactische verkenning van zelfregulerend leren6, How Learning Happens: Seminal Works in Educational Psychology and What They Mean in Practice7, How Teaching Happens: Seminal Works in Teaching and Teacher Effectiveness and What They Mean in Practice8, Wijze Lessen: Digitale didactiek9, Building Thinking Classrooms10, Motivated Teaching11, blogs, podcasts en artikelen. Samen met de ervaring die ik inmiddels als docent had opgebouwd was het voor mij duidelijk: natuurkundeonderwijs kan er heel anders uitzien. Zelfs anno 2025 schieten de huidige methodes op de markt tekort. Met de syllabusvernieuwing hadden uitgevers een prachtige kans om het beter te doen, maar dezelfde middelmatigheid gaat door in nieuwe edities. Waar is de ambitie, de visie en de wetenschappelijke onderbouwing?

Mijn missie

Ik kon de eerder genoemde doelen die ik voor goed natuurkundeonderwijs zag niet langer verenigen met het gebruiken van een bestaande methode. Daarom besloot ik een methode te schrijven die het heel anders doet. Een methode die wél rekening houdt met wetenschappelijke inzichten over leren. Die wél aansluit bij de leefwereld van de jonge mensen die de gebruikers zijn. Die wél kant-en-klaar te gebruiken is om zo de werkdruk van docenten te verminderen en het werkplezier te verhogen. Een methode die inspirerend, ambitieus en wetenschappelijk onderbouwd (evidence informed) is. Een methode die vanaf de kern speciaal en vooruitstrevend is. Helix Natuurkunde.

Wil je meer weten over de methode, lees dan hier verder.

Wilt je meer lezen over mijn visie op onderwijs, lees dan hier verder.

  1. Surma, T., Vanhoyweghen, K., Sluijsmans, D., Camp, G., Muijs, D., & Kirschner, P. A. (2019). Wijze lessen: twaalf bouwstenen voor effectieve didactiek. ↩︎
  2. Lemov, D. (2021). Teach Like a Champion 3.0: 63 Techniques that Put Students on the Path to College. John Wiley & Sons. ↩︎
  3. Kneyber, R., Sluijsmans, D., Devid, V., & López, B. W. (2022). Formatief handelen. ↩︎
  4. Barton, C. (2019). Volgens Barton: lesgeven in wiskunde aan de hand van wetenschap, experts, en 12 jaar aan mislukkingen. ↩︎
  5. Mannion, J., McAllister, K. (2018b). Fear Is The Mind Killer: The Case for Teaching Learning Skills. ↩︎
  6. Drok, H., Kneyber, R., Devid, V. (2024). Reguleer!: een pedagogisch-didactische verkenning van zelfregulerend leren. ↩︎
  7. Kirschner, P. A., & Hendrick, C. (2024). How learning happens: Seminal Works in Educational Psychology and What They Mean in Practice. ↩︎
  8. Kirschner, P. A., Hendrick, C., & Heal, J. (2022). How teaching happens: Seminal Works in Teaching and Teacher Effectiveness and What They Mean in Practice. ↩︎
  9. Buelens, W., Schroeven, M., Surma, T., Vanhoyweghen, K., & Kirschner, P. A. (2024). Wijze lessen: digitale didactiek. ↩︎
  10. Liljedahl, P. (2020). Building thinking classrooms in mathematics, grades K-12: 14 Teaching Practices for Enhancing Learning. Corwin Press. ↩︎
  11. McCrea, P. (2020). Motivated teaching: Harnessing the Science of Motivation to Boost Attention and Effort in the Classroom. ↩︎